Menu

Kegelen op Ameland (23-10-2020)

Een Waddeneiland heeft altijd veel te bieden voor mycologen. Bovendien, wie naar een Waddeneiland gaat, is meestal in vakantiestemming, en heeft de tijd en de rust om alles goed te onderzoeken en het onzichtbare zichtbare te maken. Op kegels van naaldbomen kunnen talloze kleine ascomyceten groeien, maar daarvoor is wel nodig, dat je de kegels goed bekijkt. Bregtje Miedema deed dat op Ameland en vond een paar miniscule paddenstoeltjes.

Ga naar ...

Wat de herfst van 2020 zoal bracht (22-10-2020)

Er gaat geen herfst voorbij zonder interessante of bijzondere paddenstoelen. Ook het door Corona overschaduwde 2020 vormde daarop geen uitzondering.

  • Christa Procee Dorenbos publiceerde op de Facebook-pagina van het Leeuwarder bos een foto van de kroontjesknotszwam. Deze werd het doel van een excursie en was enkele weken lang een publiekstrekker.
    Ga naar... de kroontjesknotszwam.
  • Frans Ozinga ontdekte achter het Witte huis in Olterterp de gesluierde dame, in Friesland de eerste melding van deze variëteit van de stinkzwam.
    Ga naar... de grote stinkzwam.
  • Piter Winia ontdekte in de kruipruimte forse exemplaren van de toverchampignon.
    Ga naar... de toverchampignon.
  • tijdens de excursie van de Paddenstoelen Werkgroep Friesland werd in het Ottema-Wiersmareservaat een zwarte klonter in het gras gevonden. Uiteindelijk bleek dit het zeldzaam lilaoroze kalknetje te zijn. Ook een meegenomen takje met zwartige schijfjes bleek een nieuwe soort voor Friesland te zijn.
    Ga naar... het lilaroze kalknetje en het zwartgroen geleischijfje.
  • de inventarisatie van het Leeuwarder bos heeft al enkele eerste soorten van Friesland opgeleverd. Tijdens een excursie in oktober was het opnieuw raak.
    Ga naar... het slijmerig waskorstje.

Paddenstoelenwelstand in het Leeuwarder bos (21-10-2020)

Ondanks de Corona-crisis gaat het Leeuwarder bos-project gestaag door, gelukkig maar, want de herfst van 2020 lijkt een zeer goed jaar voor paddenstoelen te zijn. In september en oktober werden in het Leeuwarder bos onverwachte en opvallende paddenstoelen ontdekt, met zelfs weer een nieuwe soort voor Friesland. Al met al kan na ruim drie jaar geconcludeerd worden, dat het Leeuwarder bos aan paddenstoelen veel schoons te bieden heeft, met regelmatig krenten in de pap om het project interessant, spannend en boeiend te houden.

Ga naar...

Ottema-Wiersmareservaat - 3 oktober 2020 (18-10-2020)

Vanwege de Corona-crisis was het ook voor de Paddenstoelen Werkgroep Friesland bijna onmogelijk om activiteiten te organiseren. Toch begint het bij iedere mycoloog te kriebelen, als in de herfst massaal de paddenstoelen verschijnen. Daarom werd uiteindelijk besloten om met een kleine groep naar een gebied te gaan waar nog weinig soorten bekend waren. Dit bleek het Ottema-Wiersmareservaat te zijn, een natuurgebied waarvoor in kilometerhok 192-583 nog slechts 2 (!!) soorten geregistreerd stonden.

Het Ottema-Wiersmareservaat is een terrein van het It Fryske Gea dat normaliter voor het publiek is afgesloten. Gelukkig kreeg de Paddenstoelen Werkgroep Friesland toestemming om het natte terrein op paddenstoelen te inventariseren. Ruwweg gezegd bestond het onderzochte deel uit een grasland met veenmos en bosschages met ondermeer els, berk en wilg. Een afwisselend terrein op een relatief klein oppervlak vormt vaak een goede basis voor een verscheidenheid aan paddenstoelen.

In het vochtige veenmos werden de eerste paddenstoelen dan ook al snel gevonden. In eerste instantie torende het groot mosklokje (Galerina clavata) boven alles uit. Het groot mosklokje is niet specifiek gebonden aan veenmos, maar kan in ieder type grasland gevonden worden, en is daardoor een zeer algemeen mosklokje.

Kort daarna werd dan de eerste aan veenmos gebonden soort gezien.

Groot mosklokje (©Sjoerd Greydanus)
groot mosklokje
(©Sjoerd Greydanus)
Lees meer...

Roest op anjerachtigen (12-08-2020)

Als je op bladeren van anjerachtigen gele vlekken ziet, kun je te maken hebben met de anjerfamilieroest. In Joure is deze nog weinig gemelde soort twee keer op de dagkoekoeksbloem aangetroffen.

Ga naar... de anjerfamilieroest.

Een aardster in de tuin (29-07-2020)

Hubert Kivit ontdekte in 2019 een aardster onder zijn hortensia's, maar het bleek geen sinecure om de naam voor deze soort te bepalen. Er moest zelfs DNA-onderzoek aan te pas komen, voordat met zekerheid duidelijk was, dat deze uiterst zeldzame aardster zijn Nederlandse naam alle eer aan deed.

Ga naar... de tuinaardster.

Een nieuwe soort per dag (06-07-2020)

Na een wekenlange droogte had het dan eindelijk weer geregend, en verschenen hier en daar weer paddenstoelen. Omdat het mogelijk de laatste regen voor een hete zomer was, leek het verstandig om het Leeuwarder bos in een weekeinde twee keer te bezoeken. Hoewel er geen overdaad aan paddenstoelen was, leverde noest speurwerk toch twee nieuwe soorten voor het Leeuwarder bos, en zelfs voor Friesland, op.

Ga naar...

Roesten in de droogte (29-06-2020)

De afgelopen weken waren door de droogte nauwelijks paddenstoelen te vinden. Roesten lijken wat minder gevoelig voor droogte. Daarom ging Frans Ozinga op pad om een nieuwe soort voor zijn roestenlijst te scoren. Vorige maand had hij al de akkerdistelroest (Puccinia punctiformis) gevonden, nu ging hij specifiek op zoek naar de vederdistelroest.

Ga naar... de vederdistelroest.

Met slakkengang naar 350 (21-06-2020)

Tot nu toe zijn 347 soorten in het Leeuwarder bos gevonden. De verwachting is, dat in 2020 het aantal gevonden soorten de 350-grens zal passeren, maar door de droogte was het slecht gesteld met de (voorjaars)paddenstoelen in Friesland, en dus ook in het Leeuwarder bos. Waarschijnlijk zal dit moment pas in de herfst plaatsvinden.

Vanaf april 2017 zijn bijna maandelijks excursies in het Leeuwarder bos gehouden. Verder zijn de gegevens aangevuld met losse waarnemingen. Van de 347 soorten zijn 147 (42 %) slechts één keer gemeld. Driekwart van het aantal soorten is minder dan vijf keer gemeld. Voor veel paddenstoelen lijkt dus te gelden, dat je vooral geluk moet hebben om ze te zien, of dat je stomweg veel op pad moet gaan om je kansen te vergroten.

Gelukkig zijn er ook nog 36 soorten die tien keer of vaker zijn gezien, en dus algemeen voor het Leeuwarder bos lijken. Enkele hiervan zijn aan de fynsten toegevoegd:

De geur van roest (07-06-2020)

Roesten zijn meestal niet gemakkelijk te determineren. Naast plantenkennis heb je nog kennis van de levenswijze en de verschillende stadia van roesten nodig, en bovendien is een microscoop onontbeerlijk voor een juiste determinatie. Gelukkig bestaat er een roest voor beginners. De akkerdistelroest heeft zo'n kenmerkende geur, dat deze al genoeg is om de roest op naam te brengen.

Ga naar... de akkerdistelroest.