Menu

11 april 2026 - Donia Bosk (Bitgum)

(c) Sjoerd Greydanus (1-6) / Bregtje Miedena (7)

Op de vroege ochtend van 11 april was van voorjaarswarmte nog geen sprake. De drie deelnemers waren dan ook blij, dat ze in het bos enigszin beschermd waren tegen de koude wind. Al gauw was duidelijk, dat aanhoudende droogte in combinatie met de schrale wind voor de paddenstoelen niet gunstig waren geweest. De toestand van trilzwammen is hiervoor een goede indicatie.

En die beloofde weinig goeds. Normaliter zijn de gele vruchtlichamen van de gele trilzwam (Tremella mesenterica) duidelijk van veraf te zien. Dit keer was een scherp oog nodig om het verschrompelde exemplaar op een takje te vinden (foto 1).

Ook het echt judasoor (Auricularia auricula-judae) bleek niet bestand tegen de droogte te zijn. Op verschillende plekken werden uitgedroogde vruchtlichamen gevonden. Wel maakt het contrast van de witte fluweelachtige buitenzijde en de donkere binnenzijde het verval fotogeniek (foto 2).

Waar trilzwammen minder aan de open lucht zijn blootgesteld, zien ze er meestal verser uit. De klontjestrilzwam (Exidia nucleata) die hier en daar in het Donia Bosk werd gezien, was altijd goed herkenbaar (foto 3). Ook de oranje druppelzwam (Dacrymyces stillatus) was op een op de grond liggende en verborgen tak goed tegen uitdroging beschermd (foto 4).

Het aangeplante dorpsbos bleek weinig variatie te hebben. Wel lag er veel dood hout, zodat ook bij deze excursie de houtzwammen veruit in de meerderheid waren. Eén van de talrijkste was de vlakke essenkogelzwam (Hypoxylon petriniae). Deze is altijd zeer algemeen in essenopstanden (foto 5).

Op eens stronk langs het wandelpad was een groepje van de zadelzwam (Polyporus squamosus) tevoorschijn gekomen. Ook bij deze leek de droogte spelbreker te zijn, en zag het er niet naar uit, dat houtzwam snel tot normale proporties uit zou groeien (foto 6).

Toch, ondanks het geringe aantal soorten had ook deze excursie een hoogtepunt, en wel in de eerste Friese vondst van het bol kalkschaaltje (Diderma globosum). Deze slijmzwam is tot nu toe voornamelijk in zuidelijk Nederland gevonden (foto 7).

De excursie leverde, verspreid over drie kilometerhokken, uiteindelijk 24 soorten op. De excursie was in die zin uniek, dat voor de eerste keer in de geschiedenis van de werkgroep geen enkele plaatjeszwam werd gevonden.

Enkele waargenomen soorten...

Statistiek
Peildatum: 11 april 2026
Kilometerhok: 174-582 / 175-582 / 175-583
Aantal deelnemers: 3
Aantal soorten excursie: 9 / 9 /10
Nieuw voor kilometerhok: 7 / 9 / 10
Totaal kilometerhok: 18 / 15 / 25